Boomsoort: Appelboom.
Originele naam:
Zoete Ermgaard.
Synoniemen:
  • Zoete Hermingard.
  • Zoete Ermgaarde.
  • Armgaard.
  • Grijze Kraai. (Noord-Nederland)
Herkomst:
Onbekend. Vermoedelijk oud Nederlandse soort. Voor het eerst beschreven in de Nederlandse Boomgaard in 1868. Zoete Ermgaard is een tijdlang het belangrijkste zoete appelras geweest en heeft lang als A-ras in de rassenlijst gestaan. Het ras genoot landelijke bekendheid vooral in het "Overmaasche" gedeelte van Zuid-Holland stonden veel, hoofdzakelijk hoogstambomen, van dit ras. Ook in de provincies Overijssel en Noord-Holland zeer bemint.
Vrucht:
plukrijp: eind oktober, begin november.
consumptierijp: vanaf december tot februari. (de gehele winter.)
afmetingen: klein tot middelgroot, zeer variabel. Van 55-65 mm.breed en 58-68 mm. Hoog; vorm is variabel maar steeds typisch steelbuikig, verjongd naar de kelk en meestal scheef, meer of minder kantig met vrij hoge ruggen. Is goed van stuk voor een zoete appel.
kelkholte: middelwijd, middeldiep, geribd. Vrij vlakke kelkholte.
kelk: klein, breed, gesloten tot halfopen; blaadjes klein, groenachtig, aan de basis gescheiden, ook elkaar rakend.
steelholte: middelwijd tot wijd, middeldiep, straalvormig. Kaneelbruin beroest, met een vruchtvleesgezwel dat de steel zijdelings drukt.
steel: 14 mm. lang, 3,2 tot 3,8 mm. Dik, roestbruin tot donkerbruin, houtachtig, aan het einde verdikt. Steel is diep ingeplant.
schil: glad en gaaf, bij beroesting fijnruw, ietsje vettig, middeldik, taai.
grondkleur: groengeel tot geelachtig.
dekkleur: rood gevlekt en donkerrood gestreept, schilstippels (lenticellen) donkerbruin en licht omrand, talrijk en opvallend.
vruchtvlees: geelachtig wit, crèmekleurig, vast, droog en weinig sappig, fijn, zonder uitgesproken aroma. Zoet. Een hoog suiker- en een laag zuurgehalte.
klokhuis:  
Gevoelig voor:
  • Gevoelig voor spint.
  • Kanker gevoelig.
  • Schurft gevoelig.
Oogst:
Vruchten hangen windvast, maar bovendien moeilijk te plukken omdat ze erg vast aan het hout zit. Tweejaarlijkse vruchtbaarheid dus gevoelig voor beurtjaren. In andere jaren overvloedig.
Is zeer laat vruchtbaar en draagt aan het uiteinde van de takken.
Bewaren:
In natuurlijke opslag zeer goed, echter neiging tot slap worden. Behoudt wel zijn goede smaak. In koelopslag tot eind maart.
Gebruik:
Een van de beste, zoete winterappels. Geschikt voor alle verwerkingen in het huishoudelijk gebruik. Uit een onderzoek op gebruikswaarde als kookappel (uitgevoerd in 1977 door het Sprenger instituut) kwam Zoete Ermgaard (van M9) als goed bruikbaar naar voren. Blijft bij het koken en stoven heel.
Boom:
Groeit matig, later sterker. Kruinvorm hoogbolvormig. Maakt fijn hangend hout. Boom wordt te groot voor de meeste moestuinen.
Bloei:
Laat. Stuifmeel goed tot matig.
Opbrengst:
Tweejaarlijkse vruchtbaarheid dus gevoelig voor beurtjaren. In andere jaren overvloedig.
Gelijke bloeiers:
  • Sterappel,
  • Brabantse Bellefleur,
  • Bloemeezoet,
  • Zoete Kroon.
Bevruchters:
  • Zelffertiel.
  • Brabantse Bellefleur.
  • Bloeméezoet.
  • Sterappel.
Boomvorm:
Bolvormig. Hoog opgroeiend.
Onderstam:
Voor alle stamlengten op zaailing en alle niet zwakgroeiende onderstammen.
Weerstandsvermogen:
Zeer gezonde boom. Blad is gevoelig voor zwavelbespuitingen. Kanker en schurft gevoelig. Niet vorstgevoelig door zijn late bloei. Gevoelig voor spint.
Standplaats:
Op alle grondsoorten. Zoete Ermgaard groeit het beste op kleigrond.
Teeltwaarde:
Wegens de mooie kleur en goede bewaarbaarheid was de vrucht geschikt voor handelsdoeleinden en voor particulier gebruik. In de loop der tijd is dit afgenomen.
Gelijkende vruchten:
Snoeien:
Dit ras mag niet te kort worden gesnoeid, anders blijft de vruchtbaarheid nog langer uit.
Oorzaak van verdwijnen:
Bij gebrek aan een beter zoet appelras heeft Zoete Ermgaard tot 1967 in de rassenlijst gestaan. In dat jaar stond het ras onder de rubriek "afgevoerd", waarbij als argumenten aangevoerd werden:" Laat vruchtbaar, matige prijzen. In verband met de geringe belangstelling voor zoete appels bleven alleen de Dijkmanszoet, Zoete Kroon en Zoete Oranje gehandhaafd". Naast de late vruchtbaarheid en de gevoeligheid voor beurtjaren is Zoete Ermgaard ook niet erg productief een zogenaamde "luie drager". Toch heeft Zoete Ermgaard zolang stand gehouden vanwege de uitstekende kwaliteit en bewaarbaarheid.
Plantadvies:
Liefhebberssoort, meer pomologisch of landschappelijk interessant.
Diversen:
Komt voor op de rassenlijst van Drenthe. Zoete Ermgaard is één van de zoete appelrassen die in 1972 op het proefstation Wilhelminadorp op onderstam M9 aangeplant is. De productiviteit was slecht op deze M9.
Brongegevens:
  • Appelsoorten. Herbert Petzold.
  • 6e beschrijvende rassenlijst voor fruit.(1942)
  • Nederlandse Fruitsoorten. 1942 .
  • Verdwenen appel - en perenrassen.
  • De Nederlandsche Boomgaard. 1868.
  • Onze appels en peren. 1905
  • Oude Fruitrassen in Noord-Nederland.
  • Aanvullende info Bongerd Groote Veen.
 
 
 
 
 
Pomospost plus