BLOEIGEGEVENS
Juglans regia is éénhuizig, d.w.z. dat mannelijke en vrouwelijke bloemen
gescheiden op dezelfde boom voorkomen. Zo'n boom kan protandrisch zijn, of protogynisch
of een gelijkbloeier zijn. Protandrisch betekent dat de katjes of meeldraden rijp
zijn, terwijl de stempels of vrouwelijke bloemen dit nog niet zijn. Protogynisch
is het tegenovergestelde. Hierbij zijn de vrouwelijke stempels eerder rijp dan
de mannelijke katjes. Het laat zich verstaan dat dergelijke bomen aangewezen zijn
op vreemd stuifmeel, d.w.z. stuifmeel van andere bomen. Er komen ook clonen voor,
waarbij de mannelijke katjes d.w.z. stuifmeel gelijk rijp zijn met de vrouwelijke
stempels. Dit zijn de z.g. gelijkbloeiers. Dergelijke clonen kunnen alleen geplant
worden en zijn niet direct aangewezen op vreemd stuifmeel. Protandrisch komt verreweg
het meeste voor. Opmerkelijk is wel, dat vele goede vruchtbare clonen, protagynisch
zijn. Enkele clonen zijn apomictisch. Dit is niet te vergelijken met parthenocarpie
bij onze pitvruchten. Parthenocarpe vruchten bevatten doorgaans geen pitten en
zijn meestal iets abnormaal gevormd. Apomictisch ontstane vruchten (zonder bestuiving
of bevruchting) vormen echter toch gewone vruchten met normale kernen. Die clonen
welke apomictisch zijn, kunnen gerust alleen geplant worden.
HERKOMST EN VERSPREIDING
Het oorspronkelijke herkomstgebied van Juglans regia bevindt zich in Turkije,
Kaukasus, Irak, Iran en in de westelijke uitlopers van de Himalaya. Vanuit dit
gebied is de soort over de gehele wereld verspreid met als belangrijkste gebied
de Karpaten en ten westen daarvan, Polen, Tsjechoslowakije, Centraal- en Zuid-
Duitsland en Zuidoost-Frankrijk. Successievelijke verspreiding over de gehele
wereld, gepaard gaande met een jarenlange selectie hebben de oorspronkelijke Juglans
regla in 4 groepen doen uiteenvallen. Zo onderscheidt men:
- 1. Carpatians of Crath Carpatians. Hooldras ‘broadview
2. De Franse groep (in Amerika ‘Persian Walnuts’ genoemd).
3. De Duitse selecties waaronder men ook de Hollandse selecties kan onderbrengen.
- 4. De ‘Eureka’-groep, herkomst Kaghazi (Irak of Kashmir).
Deze laatste worden alleen in Californië geteeld. Voor ons land zijn ze veel
te vorstgevoelig.
|
Van
origine is Juglans regia vorstgevoelig en vertoont dan ook dikwijls vorstschade.
Van alle groepen zijn de ‘Carpatians’ de meest winterharde. In British Columbia
doorstaan zij temperaturen van -40°C zonder enige schade. Zij maken thans in de
noordelijke staten van de U.S.A. en Canada zeer veel opgang. Het is wijlen Rev.
Paul C. Crath geweest, welke deze groep in Amerika introduceerde. Oekraïniër
van geboorte, emigreerde hij reeds vroeg naar Canada. Rond 1930 bracht hij zijn
eerste noten mee uit de Karpaten. Hij selecteerde daarop grote hoogte, waar temperaturen
voorkwamen van - 45ºC., speciaal lettend op winterhardheid, vruchtbaarheid
en kwaliteit der vruchten. Enkele jaren later heeft hij dit nog eens herhaald,
toen met steun van enkele particulieren.
Twee ton noten werden in de Karpaten verzameld en op diverse plaatsen in Canada
en in de noordelijke staten van Amerika uitgezaaid. De resultaten waren verrassend.
Men heeft er vele goede clonen uitgeselecteerd en nog steeds vindt men zeer goede,
allen winterhard, vruchtbaar en met mooie vruchten. Men noemt ze daar ‘Crat Carpatians’
of ‘Carpatian Walnuts’. In de USA. en Canada wordt veel meer aan selectiewerk
gedaan dan hier. Er zijn daar minstens 19 verenigingen, speciaal voor noten, waaronder
ook begrepen ‘Pecan’s’ en hun Juglans nigra (zwarte noot). De voornaamste zijn
de ‘Northern Nut Growers Association’ en de ‘Diamond Walnut Growers’. De meesten
worden gesteund door de vele proefstations. Over
het slaan van de noot, de ezel en de vrouw zijn vele nostalgische gedichten. Niets
is slechter voor een walnotenboom dan het beschadigen van de bast of takken. Knoop
schreef dit reeds in 1758 in zijn ‘Fructologia’. Niet met stokken in de bomen
slaan, doch de takken schudden, zodat alleen die noten welke los in de bolsters
zitten, vallen.
uit: Kwekerij
‘Westhof’. |